Login

16.09.2014 | 12:09 uur

De Aanvoerders zet weer in op sportiviteitsafspraken binnen teams en met ouders

Stichting Meer dan Voetbal is sinds maart 2013 bezig met haar project ‘De Aanvoerders’ met als doel de sfeer op en rond de Nederlandse velden sportiever te maken. Sindsdien hebben ruim vijftienduizend prof- en amateurvoetballers zich aangesloten bij het project. Voor het nieuwe voetbalseizoen staan er weer een aantal activiteiten op de planning. Zo worden er dit seizoen vier zogeheten ‘Gouden Regels’ in de praktijk gebracht: handen schudden van de tegenstander vóór en na elke wedstrijd 1), afspraken maken over sportiviteit en respect binnen het team 2), afspraken maken met de ouders over de manier waarop zij het team aanmoedigen 3) en laat de spelers elk seizoen een aantal wedstrijden fluiten bij de club 4). Sport Knowhow XL sprak over het belang van de tweede en derde regel met amateurclub Koninklijke HFC en profclub AZ.

Beide clubs voelen zich betrokken bij De Aanvoerders. AZ is bijvoorbeeld een van de clubs die het onderwerp ‘afspraken maken met je team’ al langer hoog in het vaandel heeft staan bij haar teams. Paul Brandenburg - trainer bij de C-junioren van de Alkmaarse voetbalclub - zet bij aanvang van elk voetbalseizoen een aantal vragen omtrent sportiviteit, respect en andere zaken waar het team afspraken over moet maken op een flip-over in de kleedkamer. Vervolgens bepalen de jeugdspelers zelf welke afspraken zij maken door in groepjes de vragen te beantwoorden en hun antwoorden aan elkaar te presenteren.

Na plenair overleg ontstaat er uiteindelijk een lijst met afspraken. Vervolgens ondertekenen de spelers, staf en coach de afspraken, waarna Brandenburg het document plastificeert en in de kleedkamer ophangt.

“Het is een beetje het ondernemend leren vanuit de basisschool wat wij toepassen”, zegt Brandenburg over de methode die hij gebruikt. Hij vindt het als trainer belangrijk dat de afspraken die door zijn team worden gemaakt ook daadwerkelijk worden nageleefd. “We laten ze daarom zelf de regels maken en zeggen niet: 'van AZ mag dit niet of mag dat niet'”, legt hij uit. “Kinderen worden dan eigenaar van die afspraken en wij - als staf - zijn ook bij de afspraken betrokken. Bij veel andere clubs is het vaak andersom. Dan zijn het de afspraken van de trainer en voelen ze zich een stuk minder gebonden aan die afspraken.”

Teamafspraken
Wel stuurt hij als coach een beetje welke afspraken er worden gemaakt. “Je hebt als trainer een leidende rol”, zegt hij. Brandenburg: “Op de vraag: ‘Wat vinden jullie normaal gedrag’ krijg je al snel antwoorden als: ‘Gewoon, normaal doen’. Dan vraag ik dóór, waardoor ze er over gaan nadenken. Ze voelen zich daarna ook verantwoordelijk voor hun afspraken. Het kunnen in totaal vijf afspraken zijn, of meer. De inhoud verschilt per team. Maar als er iets is, hoef ik maar naar de afspraken die aan de kleedkamermuur hangen te wijzen en ze begrijpen het.”

Brandenburg merkt dat de voetballers elkaar ook corrigeren als er afspraken niet worden nageleefd. En wat als er toch iemand flink over de schreef gaat? “Ik zit in de luxepositie dat ik bij een club als AZ zit, dus heb wat dat betreft een flinke stok achter de deur. Maar soms overleg ik ook met de spelers zelf wat zij een passende maatregel vinden”, aldus Brandenburg. “En daarna gaan we het terugkoppelen naar de afspraken en bepaal ik de consequenties.”

Ouders
Spelers kunnen over de schreef gaan in het veld, maar ouders kunnen dat ook doen buiten de lijnen. Met dat probleem is de Koninklijke HFC uit Haarlem al een tijd bezig. Marco Neuvel is jeugdcoördinator van de amateurclub en legt uit dat zijn vereniging een grote maatschappelijke impact heeft als een van de grotere amateurclubs van Nederland, waardoor het haar taak is aandacht te schenken aan dergelijke zaken. “We hebben bijna twaalfhonderd jeugdleden. Dat willen we graag structureren”, zegt hij.

De club organiseert onder meer ouderavonden waar het nadrukkelijk over respect en het gedrag langs de lijn gaat. Ook houdt de club regelmatig ‘coachavonden’. Neuvel: “Die zijn vooral gericht op de coaches van de lagere teams en dat zijn vaak ook weer ouders van spelers. Zij spelen de informatie weer door naar andere ouders.”

Volgens Neuvel is het belangrijk dat ouders betrokken worden bij sportiviteit en respect langs en binnen de lijnen, om zo incidenten tot een minimum te beperken. “Vooral tot de puberleeftijd is dat cruciaal”, stelt hij. “Vanaf de B-junioren minder. Dan moeten de spelers zelf hun verantwoordelijkheid nemen.”

Mannen in lange rode jassen
Tijdens thuiswedstrijden van (jeugd)teams heeft de Koninklijke HFC mannen in lange rode jassen langs het veld lopen. Zij hebben een scheidsrechtersdiploma van de KNVB en begeleiden jonge scheidsrechters van de club tijdens wedstrijden. Maar ook spreken zij ouders aan op ongepast gedrag. “Dat werkt goed”, zegt Neuvel. “Als ze een van de ouders een keer streng aankijken, houdt het vaak al op. We hebben veel minder schreeuwende ouders langs de lijn.”

Maar Neuvel verklaart dat goede voorlichting van de ouders daar de belangrijkste aanleiding voor is. Tijdens voorlichtingsavonden wordt gepoogd de ouders bewust te maken dat zowel kind als club geen baat heeft bij een schreeuwende vader of moeder langs de lijn. “Er zijn altijd wel een paar ouders die zichzelf gaan verplaatsen in hun kind”, zegt Neuvel. “Bijvoorbeeld omdat ze zelf als voetballer niet goed waren, of juist wel. We proberen uit te leggen dat 't het kind verwart als pa of ma langs de lijn al schreeuwend tips geeft. Aanmoedigen mag, aanwijzingen geven niet.”

Verantwoordelijkheid
Op het gebied van afspraken binnen teams hanteert de Koninklijke HFC een soortgelijke methode als de jeugdteams van AZ, waarbij spelers hun eigen afspraken maken. Ook geven spelers vanaf de B-jeugd trainingen aan jongere jeugdteams, zodat ze zich bewust worden van hun voorbeeldfunctie en tegelijkertijd het goede voorbeeld kunnen geven. “Dan worden die afspraken helemaal iets van hun”, aldus Neuvel.

AZ-trainer Paul Brandenburg vindt het wel belangrijk dat alle spelers betrokken worden bij het maken van teamafspraken. “Ook de wat introvertere jongens’, benadrukt hij. ‘Wij proberen in een team achttien aanvoerders te creëren. Iedereen heeft zijn eigen rol en verantwoordelijkheid. Dat past mooi in het project van Meer dan Voetbal en het werkt hier fantastisch.”

Daarnaast denkt Brandenburg dat andere clubs, ook amateurclubs, het systeem van AZ simpel kunnen overnemen. “Het is heel simpel. Eventueel kun je nog een ouder bij de overleggen van de subgroepjes zetten, zodat je stimuleert dat alle spelers aan het woord komen en bij het proces betrokken worden. Daarna heb je iets ontzettends krachtigs in handen, wat relatief weinig moeite kost.”

33.053 aanvoerders!

110%

Dit seizoen gaan we voor 30.000 Aanvoerders.

Geef het door en verzamel zo veel mogelijk voetballiefhebbers die zich verantwoordelijk voelen voor onze sport.

Dan maak je kans op unieke voetbalprijzen! Ik ben een Aanvoerder, jij ook?

ik sluit me ook aan!